menu

Meer internetoplichting bij webwinkels

Meer internetoplichting bij webwinkelsJustitie verwacht dat er meer frauderende webwinkels bij gaan komen, omdat internetoplichting de komende jaren zal verschuiven van handelssites als Marktplaats naar malafide webwinkels. Wellicht nog opmerkelijker is het gegeven dat er in Nederland evenveel aangiftes van oplichting worden gedaan als dat er webwinkels in ons land zijn: veertigduizend.

Consumenten denken vaak niet na
In Opportuun, het personeels- en relatiemagazine van het Openbaar Ministerie, zegt Bart Combée, de directeur van de Consumentenbond, dat het erop neerkomt dat consumenten vooral zelf heel kritisch en alert moeten blijven. Hij hanteert daarmee de ongeschreven wet die al jaren geldt, ook op het internet: lijkt iets te mooi om waar te zijn, dan is het dat waarschijnlijk ook.

Jesse van der Putte, die coördinerend officier voor fraude is bij het OM en het gezag over het Landelijk Meldpunt Internet Oplichting uitoefent, is in nóg kritischer over de consument. “Ze blijven slachtoffer van internetoplichting worden. Ondanks tips van de Consumentenbond of de ANWB (?, red.) om eerst even wat simpele dingen te checken, betalen velen blind voor goederen die ze denken te gaan ontvangen.”

40.000 aangiftes internetoplichting
Van der Putte is blij met hoe internetfraude nu wordt aangepakt. Vroeger kwam ergens in het land een aangifte binnen, waarna een rechercheur een zoekvraag uitzette in politie-land en hij zo op nog honderd gelijksoortige fraudezaken stuitte. Die kon hij dan in z’n eentje verwerken, waarna bleek dat de verdachte zich ergens in Oost-Groningen bevond, waardoor alle dossiers weer naar parket Groningen moesten. En dat soort dingen gebeurde in het hele land, waardoor op een gegeven moment niemand nog zin had in deze zaken.

Vorig jaar, toen het LMIO operationaal echt actief werd, kwamen er 40.000 aangiftes van internetoplichting binnen. “Dan heb je alleen al twintigduizend manuren nodig om al die aangiftes op te nemen…” Het LMIO pakt lang niet alle zaken aan, maar filtert op basis van verschillende kenmerken, zoals het schadebedrag en de eventuele minderjarigheid van een verdachte. De uiteindelijke proces-verbalen worden naar regionale politie-eenheden gestuurd, die vervolgens kijken of ze capaciteit kunnen toebedelen aan zo’n zogeheten voorbereid onderzoek. Het LMIO heeft tot nu toe 120 van zulke onderzoeken afgeleverd. “Die dekken 20.000 aangiftes, daar ben ik best trots op”, aldus Van der Putte.

Uit onderzoek van het OM blijkt dat achter elke twintig aangiften van internetoplichting nog zo’n veertig tot zestig bijschrijvingen zitten. “Je mag dat niet helemaal één op één overnemen, maar als vuistregel, als schatting, kun je dus zeggen dat er in een derde tot de helft van het aantal fraudegevallen aangifte wordt gedaan. In 2012 zijn er veertigduizend aangiftes geweest, met een gemiddelde schade van 196 euro en een totale schade van 7,8 miljoen euro. Dat betekent dat het daadwerkelijke aantal fraude-incidenten op tachtig- tot honderdtwintigduizend ligt. Die honderdtwintigduizend is overigens veel minder dan één procent van het totale aantal handelstransacties op internet.”

Opmerkelijke definitie oplichting
Overigens legt Van der Putte in het interview nog maar eens uit wat volgens de wet oplichting is. “De wetgever heeft ooit gezegd dat de wet niet is bedoeld om domme mensen te beschermen. Een voorwaarde is dat een oplichter zijn praktijken op zijn minst een beetje ingewikkeld heeft gemaakt. De wet heeft het dan over: een “samenweefsel van verdichtsels”; een “valse hoedanigheid”; een “listige kunstgreep”; of een “valse naam”. Eén van die vier bestandsdelen of een combinatie ervan moet aan de orde zijn om van oplichting te kunnen spreken.”

Concreet komt dat er dus op neer dat wanneer jij iets aanbiedt, de klant betaalt en jij levert vervolgens niet, dan pleeg je volgens Van der Putte géén strafbaar feit! “Bij herhaling hebben rechters geoordeeld dat enkel een ‘moedwillige wanprestatie’ niet strafbaar is.” Pas als er een valse naam in het spel is, of als de verkoper liegt dat hij op Schiermonnikoog woont (om er zo voor te zorgen dat de klant zeg: stuur het product maar op), dan pas kan er sprake zijn van een strafbaar feit.

Tags

Reacties